Van traktatie naar feestje: meer gelijkheid, minder gedoe

maandag 13 april 2026

Op basisschool De Spil in Nijmegen vieren kinderen hun verjaardag nog steeds volop, maar zonder traktaties. Directeur William van den Berg koos bewust voor een feestbeleid in plaats van het traditionele traktatiebeleid. Niet door te vertellen wat wel of niet gezond is, maar door een andere route te kiezen: gelijke kansen voor alle kinderen, minder druk op ouders, maar een feest nog steeds om het kind draait.

Waarom overstappen naar een feestbeleid?

De aanleiding was duidelijk. Traktaties werden steeds groter, ongezonder en duurder. “We zagen dat het steeds verder uit de hand liep,” vertelt William. “Van een simpele traktatie naar puntzakken vol snoep en cadeautjes erbij. Dat vonden we niet alleen ongezond, maar ook niet eerlijk.”

Want met 25 tot 30 kinderen in een klas loopt het snel op. “Ouders voelden de druk om elkaar te overtreffen. En voor sommige ouders is dat simpelweg niet op te brengen. Dan ontstaat er ongelijkheid, en dat wil je niet.”

Belangrijk voor De Spil: wegblijven van het belerende. “We wilden niet zeggen wat wel of niet gezond is. Dan kom je in discussies terecht. Dit gaat voor ons vooral over gelijke kansen en het ontzorgen van ouders.”

Hoe hebben jullie dit aangepakt?

De oplossing: geen traktaties meer, maar wel een feestje. “Verjaardagen worden gewoon gevierd,” legt William uit. “Alleen niet meer met eten en cadeautjes in de klas.” Het team werkte het plan samen uit en stond erachter. Daarna werd het ruim van tevoren gecommuniceerd naar ouders.

“We hebben het voor de zomervakantie aangekondigd via de nieuwsbrief en bij de start van het schooljaar nogmaals toegelicht. Dit is wat we doen, en dit is waarom.”

Opvallend: de verwachte weerstand bleef uit. “We wisten niet goed wat we konden verwachten, maar echte weerstand bleef eigenlijk uit. Het idee van gelijke kansen voor ieder kind is ook iets waar niemand echt tegen is. Als je duidelijk bent en goed uitlegt waarom je iets doet, begrijpen mensen het vaak.”

Waar loop je tegenaan?

Natuurlijk zijn er altijd verschillende meningen. Vooral oudere leerlingen moesten wennen. “Bij de leerlingenraad merkten we dat jongere kinderen het prima vinden, maar groep 8 het soms lastiger vindt. Zij zijn gewend aan traktaties en willen toch meer,” zegt William.

Daar wordt bewust mee omgegaan. “We nemen signalen serieus en geven dat terug aan leerkrachten. Maar we blijven wel bij ons standpunt. Het is belangrijk dat kinderen zich gehoord voelen, weten dat je er iets mee doet, maar dan toch stelling blijft houden.”

Tips voor andere scholen

William is duidelijk: durf een keuze te maken. “Blijf weg uit het belerende,” zegt hij. “Ga niet bepalen wat gezond is en wat niet. Dat levert alleen maar discussie op. De benadering vanuit gelijke kansen en ouders niet op kosten willen jagen, werkt gewoon goed.”

De ervaring van De Spil laat zien dat het kan: minder druk, minder kosten voor ouders, meer gelijkheid en nog steeds een feest voor ieder kind!

Hoe vier jij feest binnen je organisatie?

De keuze van De Spil raakt aan een bredere vraag: hoe vieren we eigenlijk feest? Want waarom hoort daar zo vaak automatisch eten of taart bij?

Misschien zit het ‘m niet in wat er op tafel staat, maar in wat je samen doet? Even naar buiten voor een wandeling, samen een spel doen of een moment nemen om echt aandacht te geven aan iemand. Ook dat kan een feestje zijn. Juist in een werkomgeving.

Het nodigt uit om anders te kijken naar tradities die vanzelfsprekend zijn geworden. Wat past bij jouw organisatie? En hoe kun je feest vieren op een manier die bijdraagt aan verbinding, energie en gezondheid?

We dagen organisaties uit om hierover na te denken én hun ideeën te delen. Heb jij hier een mooi voorbeeld van, deel het met ons via info@ggibnijmegen.nl.

Want samen ontdekken we nieuwe manieren om van elk moment een écht feestje te maken!

Inspiratie en tools ten aanzien van de overstap van traktatiebeleid naar feestbeleid vind je op www.wiejarigisviertfeest.nl. Wilt jouw school aan de slag met feestbeleid? Er zijn nog een aantal Feestboxen beschikbaar om scholen hierbij te helpen. Aanvragen kan eenvoudig via het formulier (op = op)!